1945 De oorlog gaat nog door

Vliegtuigcrash
“De ochtend van 20 maart 1945 zal ik nooit meer vergeten. Nieuwdorp was al enkele maanden bevrijd en de Duitsers waren vertrokken. Ik zat op school, althans in dat huis waar we een noodschool hadden. Ineens zie ik door het raam dat er een vliegtuig recht op ons afkomt. Het vloog zo maar 20 meter boven de grond. Dat bleek een Britse Lancaster bommenwerper. Het kwam terug van een missie boven het Duitse Recklinghausen, maar werd boven het nog niet bevrijde Schouwen-Duiveland door de Duitsers beschoten. Eén motor was uitgevallen. Net voor het dorp brak de vleugel af en stortte het neer, nog geen 40 meter voor de eerste huizen, op het land van Remijn. Ik rende naar buiten. De meester riep mij terug, maar dat kon mij niets schelen. Ik moest weten wat er gebeurd was. Er waren als snel wat mensen bij. Achteraf bezien nog best gevaarlijk, want wellicht waren er nog bommen aan boord, die konden exploderen. Tegenwoordig zou er al snel een scherm om zo’n rampplek worden neergezet, maar als 11-jarig jongetje zag ik hoe de verbrande lichamen uit het wrak werden gehaald. Ze zijn ter plaatse begraven. De bemanning telde zeven personen. Enkelen leefden op dat moment nog, maar zijn op weg naar het hospitaal alsnog overleden. Allen zijn ze later herbegraven in Bergen op Zoom.
Een paar jaar geleden werden bij de bouw van een woonzorgcentrum nog een motor en twee propellers van die Lancaster in de grond gevonden. Een van die propellers is toen verwerkt in een monument dat daarna op die plek is opgericht.”
Bron: Kees de Kok in: Zeeuwse Ankers


trouw 14 12 44

 (Trouw, 14-12-1944)

trouw 19 01 45

(Trouw, 19-01-1945)

wenken voor de bevolking 210944


V2 stort neer op Koewacht.
Op 25 februari 1945 stortte een verdwaalde V2 neer midden op Koewacht. De raket was ingeslagen bij het café van De Schepper. Er waren 4 doden, 27 gewonden en de ravage was enorm. De slachtoffers waren: Arthur Buijs, Camile de Schepper, Georgette de Schepper en Petrus van Goethem. De Duitse raket werd op afstand bestuurd en was bedoeld voor Antwerpen. De raket raakte uit koers en kwam op Koewacht terecht.


Oorlogsgeweld begon en eindigde in de Lange Delft
Hoewel Middelburg al enkele maanden bevrijd was, bleken de inwoners nog niet veilig voor Duitse aanvallen vanuit de lucht. Op 23 januari 1945 wierpen Duitse vliegtuigen achttien bommen af in de Lange Delft en omgeving. Een bizarre samenloop: op 17 mei 1940 kwam het eerste van de vele oorlogsprojectielen waardoor de stad in de Tweede Wereldoorlog werd geteisterd, in de Lange Delft terecht.
En de regen van bommen en granaten op Middelburg eindigde met de Duitse luchtaanval op die januaridag in '45 in dezelfde winkelstraat. Oud-brandweerman Wim Gast kan het nog haarfijn navertellen wat er toen is gebeurd.
Lees hier verder


Hoe verliep de bevrijding van ons land?

Vijf animatiekaartjes geven een duidelijk weergave van de situatie in de periode september 1944 tot mei 1945

Tot 26 sept 1944 26 sept.–31 okt. 1944  1 nov. 1944 – begin jan. 1945 jan- begin maart 1945  maart - april 1945

Zoutelande werd op 2 november bevrijd. ,,De Duitse militairen uit de bunker maakten zich klaar voor overgaveen krijgsgevangenschap en gooiden hun geweren buiten op een hoop. Enkele dagen later trok een lange stoet krijgsgevangenen vanuit de richting Westkapelle voorbij. Voor ons duurde het tot januari 1946 voor we terug konden naar de door de inundatie zwaarbeschadigde boerderij."


De bevolking in het frontgebied leefde maandenlang vrijwel geheel geïsoleerd van het nog bezette deel van Nederland; twee volledig verschillende werelden. Verhalen over honger en terreur kwamen soms wat onwerkelijk over. Zelfs wie familie in het zwaar getroffen westen had, stelde zich vaak wat apathisch op en berustte in de gedachte dat er toch niets aan te doen was zolang de militaire situatie ongewijzigd bleef . Vanuit Londen werd getracht meer solidariteit tussen zuid en noord te bewerkstelligen. Zo verschenen er positief getinte verhalen in het Londense VrijNederland van 24 maart 1945 en werd het Nationaal Fonds opgericht. De acties hadden het gewenste resultaat. Langzaam maar zeker begon men in het zuiden te beseffen dat de eigen problemen niet in de schaduw konden staan van  die van de hongerende landgenoten boven de grote rivieren.
Bron: Nederland en de Tweede Wereldoorlog, deel 45.


Wkp 1946 tanks Zuidstraat Wkp achtergelaten tank Wkp achtergelaten tank2

Westkapelle: achtergelaten tanks her en der in het dorp


Inundaties herstellen

Eenvoudiger dan de levensgevaarlijke mijnen bleek het in de meeste gevallen om een andere erfenis weg te werken die samenhing met de Duitse verdediging van Zeeland: het water. Op de dag van de bevrijding van Terneuzen, 20 september, was men al begonnen het inundatiegebied tussen Axel en Hulst te ontwateren; een maand later stond het land grotendeels weer droog. In het westelijk deel van Zeeuwsch-Vlaanderen leverde het beëindigen van de inundatie wat meer problemen op, onder meer doordat de uitwateringssluis bij Cadzand-Haven en de Belgische uitwateringssluizen op het laatste moment ten dele waren vernield. Al op 6 november waren reparatiewerkzaamheden gestart en niet veel later kon bij Cadzand reeds beperkt worden gespuid, maar het gebrek aan arbeidskrachten en materiaal zorgde ervoor dat het volledige herstel drie maanden in beslag nam."
Ernstiger dan in Zeeuwsch-Vlaanderen of op Zuid-Beveland, waar eveneens spoedig een einde aan de inundatie kwam, was de situatie op Tholen. Net als op Schouwen-Duiveland stond hier het overgrote deel van de landbouwgronden bij de bevrijding onder (zout) water. Toch kon ook hier de droogmaking al spoedíg worden gerealiseerd. De gemalen waren intact gebleven of er hoefden slechts kleine reparaties aan te worden uitgevoerd, zodat snel met het lozen kon worden begonnen.

Bron: Zeeland 1940-1945

Lees meer over het geïnundeerde Walcheren op deze pagina


Grijpskerke 45 bootvervoer Walch 1945 dukw ritthem bootdienst
Grijpskerke: vervoer per boot Dukw: in plaats van bussen Boot veerdienst Ritthem Souburg van de P.S.D

 

Terug hoofdpagina2